Valle Bavona
Historia
Pierwsze ślady obecności człowieka w rejonie góry Monte Basodino sięgają ponad 5000 lat wstecz (czasy Ötziego).
Ze względu na skrajnie trudne warunki i brak płaskich terenów uprawnych, mieszkańcy opierali życie na transhumancji – sezonowej wędrówce z bydłem i kołami pomiędzy różnymi poziomami gór.
Dolina dzieli się na 12 małych wiosek (m.in. Foroglio, Sonlerto, Fontana, San Carlo), które przez wieki służyły jako przystanki w wędrówce.
Okres od XV do XVI wieku ukształtował dzisiejszy wygląd tutejszych wiosek z ciemnego kamienia. Wielkie powodzie i gigantyczne obrywy skalne (jak w Sonlerto, zbudowanym dosłownie pośród głazów dawnego osuwiska) zmusiły część mieszkańców do stałej migracji w niższe partie doliny (do Bignasco i Cavergno) w okolicach 1500 roku
Mieszkańcy wykorzystywali ogromne głazy skalne jako dachy lub ściany, drążąc pod nimi pomieszczenia mieszkalne, spiżarnie czy obory (wdolnie udokumentowano ich ponad 400, np. słynna Splüia Bèla)
W latach 50. XX wieku, gdy w dolinę doprowadzono infrastrukturę związaną z elektrowniami wodnymi, mieszkańcy świadomie zrezygnowali z podłączenia domów do prądu elektrycznego, aby zachować autentyczny charakter osad.
Do dziś Val Bavona jest zamieszkana niemal wyłącznie w okresie letnim; zimą panują tu zbyt surowe warunki, a słońce w wielu miejscach nie dociera ponad strome ściany skalne przez długie miesiące.
Współcześnie o ochronę unikalnego dziedzictwa kulturowego i krajobrazu dba powołana w tym celu lokalna organizacja (Fondazione Valle Bavona).
Co zobaczyć
Valle Bavon w Kantonie Ticino. Dolina we włoskojęzycznej części Szwajcarii, która wygląda, jakby czas zatrzymał się w niej kilkaset lat temu. Znana jest z wiekowych wiosek zbudowanych z surowego kamienia (granitu), wkomponowanych w gigantyczne głazy. Co ciekawe – mimo że Szwajcaria słynie z nowoczesności – dolina ta (z wyjątkiem jednej miejscowości) nie jest podłączona do sieci elektrycznej. Mieszkańcy do dziś używają energii słonecznej lub gazu.

Müstair i Klasztor św. Jana (Kanton Gryzonia)
Leżący tuż przy granicy z Włochami klasztor żeński z VIII wieku kryje najlepiej zachowany na świecie cykl fresków z epoki karolińskiej. To miejsce o niesamowitym spokoju, otoczone alpejską doliną Val Müstair, do której dociera ułamek turystów odwiedzających sąsiednie Engadyny
Dojazd
Dojazd w to miejsce nie jest miejsce łatwe. Zajmie nam ok 4 godziny.
- Najpierw lecimy z Polski do Milanu: RyanAir, Swiss
- Z dworca Mediolan Centralo jedziemy pociągiem transgranicznym TILO / RE80 do Locarno – czas jazdy 2 h. Pociag odjeżdża co godzinę. Bilet kupiony na stronie TrenItalia w promocji Smart/Promo kosztuje 15-25€.
- Spod dworca kolejowego Locarno, Stazione jedziemy busem linii 315 (kierunek: Cavergno) operatora FART
- Wysiadamy na przystanku Bignasco, Posta. Czas jazdy ok. 40 min. Bus odjeżdża co 30 min.
- Z miejsca wysiadki busa 315 wsiadamy do Autobus PostAuto / Autopostale linia 333 (kierunek: S. Carlo (Bavona), Funivia.
- Najważniejsze przystanki w dolinie to Foroglio (znana wieś z potężnym wodospadem) lub Sonlerto i San Carlo (końcowy przystanek doliny).
- Należy pamiętać, że ten bus może przewieźć tylko 6 osób oraz ma ograniczoną liczbę kursów. Kursuje od kwietnia do połowy grudnia bo w kolejnych miesiącach trasa jest nieprzejezdna.
- Koniecznie sprawdź aktualny rozkład w aplikacji SBB CFF FFS.
- Jak zaoszczędzić na bilecie szwajcarskim:
- Pociąg z Mediolanu do granicy/Locarno najlepiej kupić z wyprzedzeniem na stronie Trenitalia lub SBB
- Jeśli planujesz nocleg w Ticino (np. w okolicach Locarno), w cenie noclegu otrzymasz Ticino Ticket, który uprawnia do darmowego podróżowania całą komunikacją publiczną w kantonu Ticino (w tym autobusami 315 i 333).


